معرفی کوتاه

کتاب «ارزشیابی آموزشی؛ مفاهیم، الگوها و فرایند عملیاتی» اثر دکتر عباس بازرگان، منبعی دانشگاهی برای یادگیری گام‌به‌گام سنجش و داوری در فرایندهای آموزشی است. این اثر با پیوند زدن مبانی نظری به شیوه‌های عملیاتی، مسیر تدوین، اجرا و گزارش یک طرح ارزشیابی دقیق را پیش روی مخاطب می‌گذارد.

معرفی کامل کتاب

ضرورت سنجش علمی در فرایندهای آموزشی

ارزشیابی دقیق، مبنای اصلی تصمیم‌گیری، اصلاح ساختارها و قضاوت درباره کیفیت عملکرد آموزشی است. بدون برخورداری از درک درست مفاهیم پایه و مشخص بودن قلمرو سنجش، امکان ارتقای سامانه‌های آموزشی وجود ندارد. کتاب ارزشیابی آموزشی به این نیاز بنیادین پاسخ می‌دهد و به خواننده می‌آموزد که در محیط‌های آموزشی، دقیقا چه ابعادی باید مورد ارزیابی قرار گیرند و چگونه می‌توان از داوری‌های سلیقه‌ای به سمت قضاوت‌های مستند حرکت کرد.

رویکرد کاربردی و پیوند الگوها با اجرا

برتری ساختاری اثر در هدایت گام‌به‌گام خواننده از نظریه به عمل نهفته است. کتاب با بیانی روان و محتوایی نظام‌مند، الگوها و روش‌های گوناگون ارزیابی را تشریح می‌کند و زمینه را برای تدریس دانشگاهی فراهم می‌سازد. نویسنده تنها به مرور مفاهیم بسنده نکرده، بلکه تمرکز اصلی را بر توانمندسازی مخاطب گذاشته است تا در پایان بتواند نظام‌های اطلاعاتی را سازمان دهد، ابزارهای اندازه‌گیری مناسب را بسازد و داده‌های به‌دست‌آمده را برای هدایت تصمیمات آموزشی تحلیل و تفسیر کند.

ساختار آموزشی منظم از تدوین تا گزارش

ساختار ۹ فصلی کتاب سیری منطقی دارد؛ فصول آغازین به تشریح مفاهیم اساسی، تعیین اهداف و چگونگی تدوین طرح ارزیابی اختصاص یافته‌اند و در ادامه، مباحث تخصصی نظیر ساخت ابزار اندازه‌گیری، نظام اطلاعاتی، تحلیل داده‌ها، تفسیر نتایج و نحوه نگارش گزارش ارزشیابی بررسی می‌شوند. افزون بر این، تعریف اهداف یادگیری در سرآغاز هر فصل به همراه خلاصه مباحث و خودآزمایی‌های پایانی، بستری استاندارد برای سنجش میزان تسلط دانشجو فراهم آورده است.

این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟

* دانشجویان مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد رشته علوم تربیتی جهت گذراندن درس ۳ واحدی ارزشیابی آموزشی
* استادان دانشگاه که به دنبال منبعی منسجم و استاندارد برای تدریس روش‌های سنجش و ارزیابی هستند
* پژوهشگران و دست‌اندرکاران حوزه آموزش که قصد تدوین طرح‌های ارزیابی و گزارش‌نویسی حرفه‌ای دارند
* کارشناسانی که نیازمند ساخت ابزارهای اندازه‌گیری و تحلیل داده‌های اطلاعاتی در ساختارهای آموزشی هستند

ویژگی‌ها و نقاط قوت کتاب

* تعیین اهداف مشخص در آغاز هر فصل برای جهت‌دهی دقیق به یادگیری
* ارائه خلاصه مباحث و خودآزمایی‌های کاربردی در پایان فصل‌ها جهت تثبیت مطالب
* ساختاربندی پیوسته در قالب ۹ فصل هماهنگ از مبانی پایه تا مرحله اجرای عملیاتی
* متن روان و دانشگاهی با پوشش هم‌زمان جنبه‌های نظری و مهارت‌های تدوین طرح ارزیابی
* دارا بودن بخش‌های تکمیلی شامل پیوست‌ها، منابع و نمایه در ۴۰۸ صفحه با قطع وزیری
* انتشار منظم توسط انتشارات سمت با سابقه تجدید چاپ مکرر تا نوبت بیست‌ودوم

سوالات متداول

آیا کتاب ارزشیابی آموزشی دکتر بازرگان فقط شامل مباحث نظری است؟

خیر؛ این اثر افزون بر بررسی مفاهیم و الگوهای نظری، فرایند عملیاتی تدوین، اجرا، اندازه‌گیری، تحلیل داده‌ها و نگارش گزارش ارزشیابی را گام‌به‌گام آموزش می‌دهد.

کتاب برای چند واحد درسی تدوین شده و مخاطبان دانشگاهی آن چه کسانی هستند؟

این اثر توسط انتشارات سمت به عنوان منبع اصلی درس ۳ واحدی «ارزشیابی آموزشی» برای دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد رشته علوم تربیتی طراحی شده است.

آیا برای سنجش یادگیری در کتاب تمرین یا ارزیابی پیش‌بینی شده است؟

بله؛ در پایان هر یک از فصل‌های کتاب، خلاصه‌ای جامع از مطالب به همراه بخش خودآزمایی برای سنجش آموخته‌های مخاطبان گنجانده شده است.

فهرست

فصل اول: مفاهیم اساسى در ارزیابى آموزشى
فصل دوم: چه چیز را ارزیابى کنیم؟
فصل سوم: چگونه ارزیابى کنیم؟
فصل چهارم: تدوین طرح ارزیابى
فصل پنجم: ابزار اندازه‏گیرى براى ارزیابى آموزشى
فصل ششم: نظام اطلاعاتى براى ارزیابى آموزشى
فصل هفتم: تحلیل داده‏ها براى ارزیابى آموزشى
فصل هشتم: تفسیر نتایج براى قضاوت و تصمیم‏گیرى آموزشى
فصل نهم: تدوین گزارش ارزشیابى